Op 3 december 2024 organiseerde de vaste Tweede Kamer commissie voor Binnenlandse Zaken een debat met minister Uitermark (van NSC) over de stand van zaken met betrekking tot de Wet bescherming klokkenluiders. Wij waren bijzonder benieuwd wanneer werkgevers verplicht worden om anonieme meldkanalen in te richten en hoe dat er dan uit gaat zien.
Meer dan twee jaar geleden, in december 2022, heeft de Tweede Kamer de Wet bescherming klokkenluiders (Wbk) unaniem aangenomen. Het wetsvoorstel van de regering is destijds op twee belangrijke punten gewijzigd. De Tweede Kamer nam een amendement aan dat werkgevers verplicht om anonieme meldkanalen in te richten. Daarnaast kreeg het Huis voor Klokkenluiders een toezichthoudende rol toebedeeld en de bevoegdheid om sancties op te leggen. Meer hierover in dit artikel. De Wbk is in februari 2023 in werking getreden, met uitzondering van deze twee amendementen. Volgens de minister was dat namelijk niet nodig om te voldoen aan de EU-richtlijn ter bescherming van klokkenluiders. Zij wilde nog wat langer studeren op de uitwerking ervan. Ook vond ze dat hiervoor aanvullende wet- en regelgeving nodig was.
Destijds werd de vrees geuit dat uitstel mogelijk afstel zou betekenen. De minister gaf aan dat daar geen sprake van zou zijn. Inmiddels zijn we twee jaar verder. Met betrekking tot de anonieme meldkanalen is er in april 2024 een internetconsultatie gestart over een ontwerp-AMvB. De deadline voor deze consultatie is meerdere malen uitgesteld maar uiteindelijk is de consultatie op 1 september 2024 afgesloten. Doordat de deadline werd uitgesteld, hadden wij wel de gelegenheid om maar liefst twee reacties in te dienen. Sindsdien heerst er echter weer stilte rond dit dossier.
Tijdens het debat op 3 december benadrukte de minister nog eens dat een werkgever er ook voor kan kiezen om een externe functionaris aan te stellen die (anonieme) meldingen opvolgt. Dat stellen wij op prijs. Verder gaf ze aan dat de concept AMvB met betrekking tot het anonieme melden er ligt, maar dat zij zich beraadt op het vervolg. De anonieme meldprocedure moet namelijk voldoen aan dezelfde vereisten als de reguliere meldprocedure. Ons inziens kan dat alleen bereikt worden door het gebruik van gespecialiseerde software. Volgens de minister wordt er echter bewust niet bepaalde software verplicht voorgeschreven, om de financiële lasten voor werkgevers beperkt te houden. De minister wil ervoor zorgen dat het anonieme melden op een zorgvuldige wijze wordt ingevoerd, maar dat het voor de werkgevers ook uitvoerbaar blijft.
Wij brengen daarom graag nog eens onder de aandacht dat dit soort software tegenwoordig helemaal niet duur meer is. En dat de kosten verder beperkt kunnen worden door in branche- of koepelverband een gezamenlijke faciliteit aan te bieden, zoals de faciliteit die wij samen met Adfiz hebben opgezet.
Inmiddels werken we aan meerdere soortgelijke initiatieven. Wat ons betreft mag de verplichting tot het inrichten van anonieme meldkanalen dan ook snel ingaan.
Daarnaast hebben we een nieuwe, goedkope abonnementsvorm voor kleine organisaties ontwikkeld, waar de eerste klanten nu gebruik van maken. Wil je weten hoe je dit op een kosten-efficiënte manier kunt opzetten? Neem dan contact met ons op.
